Tarikh akhir cukai korporat Malaysia, satu demi satu

Kebanyakan penalti lewat memfail yang kami lihat bukan berpunca daripada syarikat yang tidak teratur. Ia berlaku kerana kewajipan cukai korporat Malaysia dikira daripada tiga titik rujukan berbeza — akhir tahun kewangan, permulaan tempoh asas, dan tahun kalendar — dan perniagaan yang hanya memantau satu daripadanya akhirnya akan terlepas yang lain.

Tarikh yang bergerak mengikut akhir tahun kewangan

Borang C, iaitu borang nyata syarikat, perlu dihantar dalam tempoh tujuh bulan dari tarikh tutup tempoh perakaunan, dan baki cukai kena dibayar pada tarikh yang sama. Peraturan tujuh bulan itu tetap; tarikh yang terhasil daripadanya tidak. Syarikat yang menukar akhir tahun kewangan terdedah secara khusus di sini, kerana peraturan tempoh asas peralihan boleh menghasilkan tarikh pemfailan yang tidak biasa pada tahun perubahan itu.

Lajur ketiga penting kerana ia memacu kewajipan yang berbeza. Anggaran cukai kena dibayar bagi tempoh asas berikutnya perlu dihantar sebelum tempoh itu bermula, bukan selepas ia tamat.

Anggaran yang dihantar sebelum tahun bermula

Di bawah seksyen 107C Akta Cukai Pendapatan 1967, syarikat yang sudah beroperasi perlu mengemukakan CP204 tidak lewat daripada 30 hari sebelum permulaan tempoh asas bagi sesuatu tahun taksiran. Syarikat yang baharu ditubuhkan dengan tempoh asas pertama sekurang-kurangnya enam bulan pula mengemukakannya dalam tempoh tiga bulan dari tarikh ia mula beroperasi, dan peraturan 30 hari itu terpakai kepadanya mulai tahun taksiran kedua.

Terdapat juga pelepasan yang mudah terlepas pandang, dan mudah disalah anggap terpakai secara meluas. Subseksyen 107C(4A) memberikan kelonggaran daripada mengemukakan anggaran kepada syarikat yang baharu memulakan operasi, tetapi hanya apabila syarikat itu bermastautin dan diperbadankan di Malaysia, mengekalkan modal saham biasa berbayar pada RM2.5 juta atau kurang pada permulaan tempoh asas dan bagi dua tahun taksiran berikutnya, serta tidak memiliki dan tidak dimiliki — secara langsung atau tidak langsung — oleh syarikat berkaitan yang modal saham biasa berbayarnya melebihi RM2.5 juta. Mulai tahun taksiran 2024, kelonggaran ini juga ditarik balik apabila lebih 20% daripada modal tersebut dipegang, secara langsung atau tidak langsung, oleh syarikat yang diperbadankan di luar Malaysia atau oleh individu yang bukan warganegara Malaysia.

Mulai tahun taksiran kedua, anggaran yang dikemukakan mestilah sekurang-kurangnya 85% daripada anggaran yang dipinda bagi tahun sebelumnya, atau daripada anggaran asal jika tiada pindaan dibuat. Ansuran kemudiannya dibayar setiap bulan dan perlu dijelaskan pada atau sebelum 15 haribulan: bermula dari bulan kedua tempoh asas bagi syarikat sedia ada, dan dari bulan keenam bagi syarikat yang baharu ditubuhkan.

CP204A membenarkan anggaran dipinda pada bulan keenam, kesembilan dan kesebelas tempoh asas. Jika tahun berkenaan ternyata jauh lebih baik atau lebih buruk daripada bajet, itulah tetingkap untuk membetulkannya — dan tetingkap itu akan tertutup.

Tarikh majikan mengikut tahun kalendar

Tiada satu pun daripada yang berikut bergerak mengikut akhir tahun kewangan anda. Semuanya terikat pada tahun kalendar, dan itulah sebabnya syarikat dengan akhir tahun kewangan bulan Jun sering menganggapnya urusan orang lain sehingga tiba bulan Mac.

• Borang EA atau EC perlu disediakan dan diserahkan kepada setiap pekerja pada atau sebelum hari terakhir bulan Februari, supaya mereka boleh memfailkan borang nyata masing-masing.
• Borang E, iaitu borang nyata majikan, perlu dihantar pada atau sebelum 31 Mac, dan hanya dianggap lengkap setelah CP8D dikemukakan — kecuali maklumat pekerja telah dihantar melalui e-Data Praisi atau e-CP8D sebelum tarikh tutup yang ditetapkan HASiL bagi tahun berkenaan.
• Potongan cukai bulanan (PCB) perlu dibayar pada atau sebelum 15 haribulan bulan berikutnya.
• CP22 perlu dikemukakan dalam tempoh 30 hari selepas pekerja baharu mula bekerja, dan CP22A sebelum seseorang pekerja berhenti.
• Penyata CP58 perlu disediakan untuk setiap ejen, pengedar atau pengagih yang menerima insentif, tetapi hanya diserahkan kepada penerima yang dibayar melebihi RM5,000 bagi tahun berkenaan, pada atau sebelum 31 Mac. Penerima yang dibayar kurang daripada itu masih boleh memintanya, dan ia perlu dikeluarkan.

Di mana kalendar biasanya gagal

Tiga keadaan menyumbang kepada kebanyakan masalah. Perubahan akhir tahun kewangan, yang mengalihkan tarikh Borang C dan boleh mewujudkan tempoh asas peralihan. Tahun operasi pertama, di mana peraturan CP204 memang berbeza daripada peraturan yang akan terpakai selepas itu. Dan andaian yang dibawa daripada majikan terdahulu yang akhir tahun kewangannya tidak sama.

Penyelesaian praktikalnya ialah menulis setiap tarikh sekali setahun, di satu tempat, dikira daripada akhir tahun kewangan sebenar anda dan bukan daripada ringkasan yang ditulis untuk akhir tahun Disember. Tambah tarikh persediaan empat hingga enam minggu sebelum setiap tarikh pemfailan, kerana tarikh akhir ialah bila penghantaran perlu dibuat, bukan bila kerja patut bermula.

Jika anda sudah ketinggalan, kedudukannya biasanya lebih mudah dipulihkan daripada yang disangka — pemfailan boleh dikemas kini mengikut urutan, dan kedudukan penalti boleh dibincangkan dengan HASiL. Yang tidak bertambah baik dengan masa ialah tahun tertunggak yang dibiarkan tanpa disentuh.